Pronken met Fairtrade, in gesprek met Jan Pronk

Jan Pronk dd. 13-09-2011Met oud-minister Jan Pronk had het Politiek Café een wel zeer ervaren spreker in huis. Vanaf het moment dat hij zijn betoog aanving voelde je in de bovenzaal van Poelzicht dat Fairtrade, voor even, het meest belangrijke onderwerp in deze wereld was. Gedreven en volkomen op zijn gemak in het onderwerp schetste de juryvoorzitter van de Nederlandse  Fairtrade Gemeente Campagne de aanwezigen de in elkaar grijpende, onrechtvaardige, economische systemen in de wereld. Systemen die, ter verrijking van zichzelf, vanuit het rijke westen in stand worden gehouden, in met name ontwikkelingslanden waar ze vooral de arme inheemse bevolking treffen. Pronk vindt ontwikkelingshulp onze correctie daarop en snijden in het daartoe bestemde budget onaanvaardbaar.

De voormalig politicus omvatte de zaal volledig door zich dan weer hier en dan weer daar voor zijn toehoorders op te stellen. Aan de hand van duidelijke voorbeelden gaf hij hen op indringende wijze inzicht in structuren en machtsverhoudingen waar veel “gewone” burgers geen weet van hebben. Telkens weer benadrukte hij dat je als individu veel meer kunt doen dan je denkt. Door vragen te stellen, de juiste keuzes te maken en je te laten horen via de politiek. “Je bent meer dan een consument, je bent ook burger”, meent hij. Maar, je gedrag als consument, het bewust kopen van faire en dus eerlijke artikelen, is een begin. Fairtrade is ja zeggen tegen goed gecertificeerde producten, maar ook nee zeggen tegen producten met een dubieuze herkomst. Zelf definieert hij Fairtrade als “kantjeboord eerlijk”, omdat, zoals hij eerder schetste, het niet om het product alleen gaat.

Hij feliciteerde Nieuwegein met de Fairtrade status. In zijn ogen is het een mooi, maar klein begin. Hij spoorde de gemeente aan nu verder te gaan via een brede campagne en door voorbeeldgedrag dit resultaat op te schalen. Annelies Heeres, voorzitter Stichting Fairtrade Nieuwegein, gaf aan dat zoiets geleidelijk gaat, met kleine stapjes. Volgens wethouder Helen van de Berg worden op het gemeentehuis alleen Fairtradeproducten gebruikt en gaat Nieuwegein ook voor duurzaamheid in bijvoorbeeld aanbestedingen. Pronk vond dit niet genoeg:”Het gemeentehuis is toch van ons allemaal?” meent hij. Hij riep zijn toehoorders op actief te worden in hun partij en gebruik te maken van hun democratisch burgerschap. “Je inzet is belangrijk, niet alleen het effect.”
Kritisch zijn en keuzes maken is volgens hem het antwoord op het huidige consumptiegedrag. Als econoom komt hij tijdens zijn colleges met de jongere generatie in aanraking. In zijn ogen doen zij het beter, kijken minder naar hun carrière en portemonnee en doen het uit zichzelf al een beetje anders.

Als dank voor zijn boeiende betoog kreeg Jan Pronk, om in de sfeer van de avond te blijven, van voorzitter Dik den Blanken een pakket met Fairtrade producten aangeboden.
Den Blanken kondigde aan dat ter gelegenheid van het laatste Politiek Café van dit seizoen, in juni 2012, een bijzondere avond wordt georganiseerd voor de leden van de Club van 100. De consumpties zullen die avond ongetwijfeld Fairtrade zijn. 

Olga Hansen

Kijkt u op www.allesvannieuwegein.nl voor de foto’s die zij maakten.